2 Kerncijfers

Onze kerncijfers bieden een overzicht van onze financiële prestaties en activiteiten. Onder de kopjes rechtenopbrengsten, repartitie, te verdelen rechten, exploitatie en kengetallen vindt u gedetailleerde informatie over onze geldstromen en financiële positie. Deze cijfers weerspiegelen onze inzet om de belangen van uitgevers te behartigen en een eerlijke vergoeding te realiseren.

De incasso van Stichting UvO bestaat volledig uit vergoedingen afkomstig van Nederlandse gebruikers: hogescholen, universiteiten en in beperkte mate commerciële onderwijsinstellingen. In het verslagjaar 2025 bedroegen de rechtenopbrengsten € 11,7 mln, een stijging van 4,5% ten opzichte van de € 11,2 mln in 2024. Het overgrote deel van de opbrengsten is gerealiseerd via raamovereenkomsten – ook wel ‘Easy Access’- of afkoopregelingen genoemd. Deze regelingen worden overeengekomen met de Vereniging Hogescholen (VH) en Universiteiten van Nederland (UNL). Stichting UvO is erin geslaagd om binnen deze regelingen meer hergebruik af te rekenen. Deze ontwikkeling draagt bij aan een daling van het aantal inbreuken, maar ook een daling in het aantal toestemmingsaanvragen. Dit heeft directe impact op de incasso: een stijging van de opbrengsten uit afkoopgelden en een afnemende trend in losse toestemmingsaanvragen voor bijvoorbeeld een artikel of hoofdstuk. 

De bruto repartitie over 2025 bedroeg € 11,4 miljoen (2024: € 11,4 miljoen). De incasso en repartitie bestonden vrijwel volledig uit de ontvangen afkoopgelden. In 2025 bedroeg het totaal beschikbare bedrag voor verdeling €11,7 miljoen. Ter vergelijking: in 2024 was €11,2 miljoen beschikbaar vanuit de afkoopgelden, maar werd daarbovenop nog €0,5 miljoen uit het eigen vermogen toegevoegd om de totale verdeling aan uitgevers te verhogen. Dankzij de hoge incasso in 2025 konden we, zonder een extra bijdrage uit het eigen vermogen, hetzelfde totale bedrag beschikbaar stellen als in 2024. Dit betekent dat de hogere afkoopgelden in 2025 rechtstreeks hebben bijgedragen aan een grotere ruimte voor uitkering aan rechthebbenden: uitgevers en makers. 

De verdeling van de afkoopgelden is gebaseerd op onderzoek. Een onafhankelijk bureau stelt door middel van steekproeven vast wat de aandelen zijn van de verschillende uitgevers in Nederland en daarbuiten. Daarbij wordt tevens vastgesteld wat het aandeel is voor visuele makers.

Stichting UvO streeft ernaar om gelden zo snel mogelijk uit te keren aan de rechthebbenden. De wettelijke norm vereist uitbetaling binnen negen maanden na afloop van het incassojaar. Voor de afkoopgelden slaagt UvO er doorgaans in om zowel de incasso als de verdeling binnen hetzelfde boekjaar te realiseren. Daardoor is de post ‘nog te verdelen gelden’ meestal beperkt. Omdat zowel afkoopgelden als opbrengsten uit toestemmingen en inbreuken eenmaal per jaar worden gefactureerd, kunnen er per jaareinde verschillen ontstaan in de omvang van de nog te verdelen gelden. Incasso die na een verdelingsmoment wordt gerealiseerd, wordt namelijk meegenomen naar het volgende verslagjaar.
In 2022 is een actualisatie van de uitgeversaandelen doorgevoerd. Op basis van nieuw onderzoek naar daadwerkelijk gebruik binnen onderwijsinstellingen zijn de verhoudingen aangepast. Dit heeft ertoe geleid dat een groter aantal uitgevers – of bedrijven met een uitgeefproduct – als rechthebbende wordt aangemerkt. Hoewel deze partijen geïdentificeerd zijn, ontvangen zij nog niet allemaal een vergoeding. Niet alle partijen zijn eenvoudig benaderbaar. Daarnaast begrijpt een deel van deze partijen onze regeling onvoldoende, waardoor het lastig is om de gelden uit te keren. Het verzamelen van correcte gegevens van deze nieuwe rechthebbenden vraagt aanzienlijke extra inspanning, en blijft ook op de lange termijn een aandachtspunt. 

De combinatie van stijgende incasso en lichte kostenstijging heeft in 2025 heeft ertoe geleid dat het inhoudingspercentage is gedaald naar 9,0% (2024: 9,5%). Omdat de baten gerelateerd zijn aan de incasso en het inhoudingspercentage, namen de baten verhoudingsgewijs af, terwijl verdeling gelijk bleef. De operationele kosten zijn aanzienlijk lager uitgevallen dan begroot. Dit komt voornamelijk doordat er minder personeel kon worden ingezet dan vooraf werd ingeschat. Daarnaast worden we geconfronteerd met uitval van personeel waardoor er sprake is van onderbezetting op het bureau van UvO. Het boekjaar is afgesloten met een positief resultaat van € 162.000. Dit bedrag is toegevoegd aan de algemene reserve.